Solunum Fonksiyon Testi

2
652

Solunum Fonksiyon Testi

Spirometre ile akciğerlere girip çıkan havanın toplamı ve zamanla değişim miktarı ölçülür. Kırk yaşından büyük birisinde aşağıdakilerden bir tanesi varsa Solunum fonksiyon testi yapılması(SFT) önerilir:
1.Nefes darlığı: ilerleyici, kalıcı ve eforla artması önemli özellikleridir.
2.Kronik öksürük: aralıklı olabilir, kuru olabilir veya balgamla birliktedir.
3.Kronik balgam: üç aydan fazla sürmesi durumunda mutlaka yapılmalıdır.
4.Risk faktörlerine maruziyet: sigara, hava kirliliği, mesleki olarak kimyasallara maruziyet gibi
5.Ailede akciğer hastalığı öyküsü olması

Akciğer hastalıkları obstrüktif (tıkayıcı) ve restriktif (küçültücü) akciğer hastalıkları olmak üzere iki ana gruba ayrılırlar. Bu iki grup hastalığın ayrımında SFT faydalıdır.Akciğerin yeteri kadar genişleyemediği durumlara restriktif akciğer hastalığı denir. Toraks deformiteleri, pnömotoraks, sarkoidoz ve mesleki akciğer hastalıkları restriktif tiptir. Akciğerlerde alveollere havayı ileten solunum yollarındaki daralmalar havanın akciğere giriş ve çıkış hızında azalmaya yol açar.Bu hastalıklara da obsturiktif akciğer hastalıkları denir. KOAH, astım, bronşektazi ve kistik fibrozis bu gruptaki hastalıklardır. SFT hasta uyumuna bağlı olarak bazen yanlış sonuçlar verebilir. Yeterli bir SFT için ekspiryumun en az altı saniye yapılması gereklidir.

SFT sırasında ölçülen parametreler şunlardır.
FVC; zorlu vital kapasitedir, en çok restriksiyonda azalır.
FEV1; Zorlu ekspirasyonun 1. saniyesinde çıkan hava miktarıdır. En çok obstrüksiyonda azalır.
FEV1/FVC oranı; restriksiyonda artar, obstrÜksiyonda azalır.
FEF 25-75; ekspirasyounun tam ortasındaki akım hızıdır. Küçük havayollarını değerlendirir. KOAH’da ilk azalan değerdir.
Total akciğer kapasitesi ve rezidüel volüm(ekspiryumla akciğerlerden çıkarılamayan, akciğerin içinde kalan gaz hacmi) restriksiyonda azalırken, obstriksiyonda artar.
Reverzibilite 200 mikrogram salbutamol sonrası FEV1 değerinde %12’den fazla artış olmasıdır. Astımda saptanır.

SFT; obstrüktif akciğer hastalıklarının tanısında, akciğer hastalıklarının şiddetinin tespitinde,  toplumda risli bireylerin taranmasında, preop hasta değerlendirmesinde, tedavi takibinde ve toksik maddelere maruz kalındığında bunların etkilerinin değerlendirilmesinde kullanılabilir.

FEV1 normalde dört litredir, otuz yaşından sonra FEV1 her yıl 30ml azalır. İki litrenin altına inince nefes darlığı gelişir.Sigara içinde iki kat hızla azalır.Yaşla birlikte FVC’de(normalde beş litredir) azalır. Yaşlılıkta FEV1/FVC oranı bir miktar azalır ancak 0.7’nin altına inmez.

SFT raporunu değerlendirirken önce FEV1/FVC oranına bakılır.Bu oran %70’den büyük ve FVC %80’den fazla ise sonuç normaldir. FEV1/FVC %70’den büyük ancak FVC %80’den küçük ise restriktif bozukluk vardır. FEV1/FVC %70’den küçük ve FVC %80’den büyük ise obstruktif bir bozukluk vardır.

Yorum Yap

Please enter your comment!
Please enter your name here