Hepatoselüler Karsinom

0
241

Hepatoselüler Karsinom

Hepatositlerden köken alır ve karaciğerin en sık primer tümörüdür. Ancak karaciğerin metastatik tümörleri, primer karaciğer tümörlerinden daha sık gözükmektedir. Hepatoselüler karsinom (HSK), görülme sıklığı olarak beşinci, kansere bağlı ölümlerde ise üçüncü sıradaki kanserdir. Erkeklerde daha sık gözükür.

Kanser görülme sıklığında; cinsiyet, yaş, etnik köken ve coğrafi bölge önemlidir. HSK, Kuzey Avrupa ve Amerika’da seyrek iken; Afrika, Çin ve Asya’da sıktır.

Kanser gelişiminde en önemli risk faktörü sirozdur. Diğer risk faktörleri şunlardır; hepatit B, hepatit C, alkol, karaciğer yağlanması, aflatoksin maruziyeti, hemokromatozis ve primer bilier sirozdur. Çevresel faktörler(kimyasallar, viral enfeksiyonlar…) ve genetik faktörlerin (onkogenler ve tümör supresör genler) sinerjistik etkileşimi kanser gelişimine yol açmaktadır.
Karaciğerde kronik inflamasyon tekrarlayan hücre ölümüne yol açar. İnflamasyona bağlı oluşan oksidatif stres, DNA hasarına yol açar. Daha sonra fibrozis oluşmaya başlar. Fibrozis; karaciğerde hücre-hücre temasını ve hücre matriks etkileşimini bozar. Bunların sonucunda karaciğerde rejenerasyon gelişir. Rejenerasyon hücre çoğalmasını uyarır ve HSK gelişimine yol açar.
Kanser genelde ilerlemiş evrede tanı almaktadır. Çünkü tanı koydurucu belirtileri yoktur. Ayrıca, karaciğerin rezerv kapasitesi geniş olduğu için ileri evrelere kadar belirtiler oluşmayabilir.Bu yüzden çoğu hastada tanı anında küratif tedavi seçeneği mevcut değildir.

Tanıda esas olarak görüntüleme yöntemlerinden (USG,MRG ve BT) faydalanılır. Karaciğer biyopsisi, tanı konulamadığı durumlara saklanmalıdır. Çünkü; biyopside, kanama ve tümörün ekilme riski vardır. HSK sadece arteriyel sistemden kan alan ve aşırı kanlanan bir dokudur. Görüntüleme yönteminde, arteriyel hiperaskülarizasyon ve venöz boşalma görülmesi tanı koydurucudur.
Karaciğerdeki lezyon bir santimetreden küçükse; üç ayda bir USG kontrolü önerilir. Lezyon 1-2cm ise iki ayrı; iki santimetreden büyük ise, bir görüntülemede tipik görünüm tespit edilmesi ile HSK tanısı konulmaktadır. Lezyon iki santimetreden büyük iken, AFP(alfa fetoprotein) değerinin 200‘den büyük olması da tanı koydurucudur. Ancak tüm HSK’lar AFP salgılamaz ve AFP siroz ve hepatitlerde de artabilir.

Erken evre hastalara cerrahi ve lokal tedaviler verilirken ileri evrede kemoterapi verilmektedir.
Cerrahi; siroz olmayanlarda, tek kitle varsa yapılabilir. Child-Pugh skoru (http://www.recepalanli.com/siroz/ ) A olanlara önerilir.
Karaciğer nakli; tümör boyutu tek kitlede beş santimetreden; üç kitlede ise üç santimetreden küçükse yapılabilir. Cerrahi yapılamayan Child-Pugh skoru B ve C olanlar tercih edilir.
Perkütan alkol enjeksiyonu; beş santimetreden küçük ve üçten az tümörlerde etkilidir. Tümör dokusuna etanol veya asetik asit verilir. Ucuz ve kolay bir yöntemdir.
Radyofrekans ablasyon, ısı ile tümörün yok edilmesidir. Beş santimetreye kadar olan tümörlerde etkilidir. Tümör sayısının önemi yoktur.
Trankatater arterial kemoembolizasyon; arterden kemotörepatik ilaçlar verilir. Bilier obsturuksiyon, portal ven trombozu ve kreatinin değeri 1.7′den büyükse ise yapılmaz.

Yorum Yap

Please enter your comment!
Please enter your name here